Anashkalohen Tetova, Gostivari dhe Kërçova
Fushata për promovimin e shtetit si destinacion turistik “Hulumto Maqedoninë” e organizuar dhe financuar nga Qeveria ka anashkaluar përfshirjen e tre qyteteve më të mëdha shqiptare, atë të Tetovës, Gostivarit dhe Kërçovës. Në këtë hartë turistike që mund të gjendet në uebfaqen elektronike vetëm në gjuhën maqedonase, jo edhe shqip apo anglisht, vërehet qartë se si injorohet historia, traditat, kultura dhe vlerat monumentale që i karakterizojnë këto tre qytete.

Madje, është për t’u potencuar edhe fakti se në qytetin e Strugës dhe Prilepit si vlera historiko-kulturore janë përmendur kisha dhe muze që përfaqësojnë kulturat fetare vetëm të një religjioni -ortodoks dhe të përkatësisë etnike maqedonase, ndërsa janë harruar “Teqja e Strugës”, “Bazilika e Ladorishtit” dhe “Çarshi xhamia” që po ashtu historia i njeh si objekte me traditë të lashtë historike të popullit shqiptar. Pra në këtë hartë janë përfshirë qytetet kryekëput maqedonase, si Strumica, Ohri, Berova, Kruesheva, pastaj vendet si Galiçnik, Kosovrasti, Rajçica, Demir Kapi, Treskavec, Zërze, apo tjera, ndërsa edhe ato pak qytete ku jetojnë shqiptarë si në Kumanovë, Manastir, Prilep, Shkup dominojnë elemente kryekëput maqedonase. Përjashtim këtu bën paraqitja e Xhamisë Isa beu në Shkup e cila megjithatë është përfshirë në këtë hulumtim, por jo edhe elemente tjera ilire.

Ja pasuritë e tre qyteteve

Sa u takon qyteteve shqiptare ja cilët janë pasuritë e tyre…Kështu, në qytetin e Tetovës, turizmi zë një vend të rëndësishëm. Kryesisht si vende dhe objekte turistike janë të njohura: Qendra rekreative - turistike "Kodra e Diellit" në shpatiet e Sharrit që është e njohur për zhvillimin e sporteve mbi borë gjatë dimrit, sidomos të skijimit; si dhe objektet e shumta me vlerë kulturore dhe historike si Kalaja e Tetovës që ndodhet mbi qytet, Xhamia e Larme, Biblioteka e Teqes së Arabatit etj. Nga ky hulumtim shohim se diçka është bërë në Malin Sharr, jo dhe poshtë në qytet. Kodra e Diellit, madje është një vend turistik në qytetin e Tetovës dhe një qendër rekreative për skijim. Para luftës së vitit 2001 kjo qendër kishte popullaritet më të madh, kurse pas kësaj kohe popullariteti disi ka mbetur vetëm ndër shqiptarët. Si duket janë mirë duke funksionuar mekanizmat propagandues maqedonas se vendet ku janë të banuara me shqiptarë gjithnjë janë burim rreziku. Pastaj, Kalaja e Tetovës ky objekt kulturor paraqet një bukuri të rrallë të kohës së kaluar.

Përbërja e saj është komplekse (pjesa e brendshme ku ka pesë saraje, kuzhina të mëdha, banja, një pus në mes dhe tri tunele për dalje) gjatë luftërave pësoi rrënime të shumta. Në Tetovë është edhe biblioteka "Koço Racin", Muzeu memorial, Arkivi historik etj. Pastaj është Xhamia e Larme në Tetovë e cila në popull njihet si Xhamia e Pashës ku rreth saj gjenden edhe objektet e tjera të arkitekturës fetare islame dhe civile, të rëndësishme për vlerat estetiko-artistike dhe për vulën historike që mbajnë, ku vlerat e saj njëjtë janë shmangur qëllimshëm apo jo. Biblioteka e Teqes së Arabatit - Është për t’u përmendur biblioteka e Teqes së Arabatit shek XVIII – XIX sepse në të kultura dhe arsimi u zhvillua krahas fesë islame. Në këtë bibliotekë bëhej edhe kopjimi i veprave të intelektualëve të kohës me kaligrafi të zgjedhur të cilat më vonë zbukuroheshin me ornamente të mbështjellura me lëkurë. Tetovën sot e zbukuron objekti i ndërtuar në themelet e xhamisë së Çarshisë më vitin 1975 – Pallati i Kulturës.

Në këtë Pallat paralelisht zhvillohet kultura e të gjitha nacionaliteteve që jetojnë në këto troje, edhe atë nëpërmjet të aktiviteteve të ndryshme kulturore siç janë: aktivitetet muzikore, të dramës, të artit figurativ, aktivitete që kanë të bëjnë me letërsinë etj. Pastaj, qyteti i Gostivarit është tjetri për nga rëndësia e madhe për turizmin, por që ky hulumtim nuk ka marrë parasysh bukuritë e saj. Kjo pasi në këtë qytet mund të vizitohen “Xhamia e Sahatit, “Shtëpia e Ahmed Cakos” dhe Medreseja e Vjetër”, por që njëjtë janë shmangur nga ky hulumtim. Monumentet dhe përmendoret e kulturës ndër të cilat një numër i madh i xhamive teqeve na kthejnë në një kohë kur në këto hapësira kanë ardhur turqit. Qytetin e Gostivarit e karakterizon Kulla e Sahatit e cila është ndërtuar në gjysmën e dytë të shekullit XVI, ku përballë kullës ndërtohet një xhami e cila merr emrin nga kulla Xhamia e Sahatit. Xhamia e Sahatit gjendet në pjesën qendrore të qytetit të Gostivarit, xhamia është ndërtuar gjatë sundimit të Perandorisë Osmane në Ballkan, shkruan Zhurnal.

Në kuadër të xhamisë janë ndërtuar edhe medreseja e cila mund të merret si shkolla e parë në Gostivar, një konvikt për nxënësit nga fshatrat e afërm. Në territorin e Maqedonisë arkitektura islame filloi të përhapet me sundimin Osman në këto vise. Gjatë kësaj kohe pothuajse në të gjitha territoret shqiptare u realizuan ndërtime të ndryshme arkitekturale si ura, xhami, banjo publike, fontana dhe shtëpia private. Stilet e ndërtimit të këtyre veprave arkitekturale ndryshojnë varësisht nga ndërtimet dhe vendi ku janë ndërtuar. /albeu.com/
Shtuar më 15/05/2013, ora 19:33

Shkruani komentin tuaj!
Të fundit nga kjo kategori